Pochodzenie chia
Pierwsze wzmianki o chia pochodzą z 3,5 tys. - 2,5 tys. lat p.n.e. (źródła nie są zgodne) z terenów dzisiejszego Meksyku i Ameryki Łacińskiej. Wiadomo, że bardzo cenili je Majowie i Aztekowie uważając, że ziarna chia zapewniają siłę i wytrzymałość oraz zapobiegają odwodnieniu. Dlatego często były spożywane przez wojowników przed potyczkami.
Źródła wspominają także plemię Tarahumara, co znaczy mniej więcej "ci którzy szybko biegają";, które przebiegało pomiędzy jednym, a drugim osiedlem nawet 300 km. Przed każdą taką podróżą wypijali oni koktajl ze spęczniałych nasion chia, który pozwalał im biec niemal bez wytchnienia cały dzień.
A co mówią dzisiejsze badania na temat nasion chia? Oto kilka ciekawostek, które mogą Cię zachęcić do wprowadzenia ich do swojej diety.
Chia bogate w Omega-3
Wiadomo, że tłuste ryby to dobre źródło kwasów tłuszczowych Omega-3. Ale nie tylko ryby mogą ich dostarczyć, również rośliny. Wśród nich na jednym z pierwszych miejsc należy wymienić chia.
Kwasy Omega-3 wspomagają koncentrację i pamięć oraz ułatwiają uczenie się. Dzięki temu mózg pracuje lepiej i wydajniej, co przydaje się szczególnie w okresach wytężonego wysiłku umysłowego, jak np. przygotowania do egzaminów lub ważna prezentacja w pracy.
Omega-3 odpowiada również za stabilny stan nerwowy. Szczególnie ważny dla osób dotkniętych depresją, ponieważ może przyczyniać się do łagodzenia skutków tej przykrej choroby.
Kwasy Omega-3 mają pozytywny wpływ na Twój wzrok, a u osób starszych zapobiegają zwyrodnieniu plamki żółtej.
Szczególnie kobiety w ciąży nie powinny zapominać o kwasach Omega-3, bo przekładają się one nie tylko na ich zdrowie, ale również mają duży wpływ na prawidłowy rozwój dziecka.
Chia bomba wypełniona błonnikiem
To wręcz niesamowite, jak dużo błonnika znajduje się w nasionach chia. Na 12 g węglowodanów 11 g stanowi błonnik (w odniesieniu do 2 łyżek nasion chia, czyli ok. 28 g).
Błonnik ma niebagatelne znaczenie w diecie niemal każdego człowieka. Nie jest on trawiony, nie podwyższa poziomu cukru we krwi ani nie wymaga usunięcia nadmiaru insuliny. Nie jest więc traktowany przez organizm jako typowy węgiel.
Chia mając tak wiele błonnika jest w stanie pochłonąć o 10-12 razy wody więcej niż samo waży. To sprawia, że czujesz się bardziej syty, a przy tym nawet pijąc mniej organizm jest stale nawilżany.
Błonnik to pokarm dla dobrych bakterii w jelitach. Czym bardziej są najedzone tym bardziej dbają o zdrowie i stanowią barierę dla złych bakterii i wirusów.
Chia białkowy potentat roślinny
Wiadomo, że nie tylko mięso ale i rośliny dostarczają białek. Chia wyróżnia się na tym tle szczególnie.
Białko roślinne jest gorzej przyswajane przez organizm ludzki. Jednak chia ma w składzie dobrze zbalansowane aminokwasy i właśnie dzięki temu proteiny są wykorzystywane podobnie jak te z mięsa.
Białko to numer jeden w dietach odchudzających. Stąd też chia powinno znaleźć się w dietach mających na celu obniżenie wagi. Wg badań (badania Amerykańskiego Towarzystwa do Badań Klinicznych nad Wartościami Odżywczymi) produkty wysokobiałkowe są w stanie obniżyć apetyt nawet o 60%.
Dlatego chia powinno koniecznie znaleźć się w diecie wegetarian i wegan.
Dobry wpływ chia na cukrzycę typu 2
O ile chia jako takie nie odchudza (choć ma bardzo dobry wpływ na tego typu diety), nasiona dobrze wpływają na ludzi ze stwierdzoną cukrzycą typu 2. Udowodnili to amerykańscy naukowcy (badania Amerykańskiego Stowarzyszenia do Walki z Cukrzycą).
Próbę przeprowadzono na grupie 20 pacjentów z cukrzycą. Część otrzymywała dziennie 37 gramów otrębów zbożowych, a druga 37 gramów nasion chia. Badanie trwało 12 tygodni. Wykazało, że spożywanie chia obniżyło ciśnienie, zagrożenie zakażeniami spadło aż o 40%, a problem z nadmierną krzepliwością spadł o 21%.
Warto więc wprowadzić nasiona do diety. Dotyczy to nie tylko osób z już zdiagnozowaną cukrzycą, ale i nią zagrożonych (np. osoby ze znaczną nadwagą).
Chia a wysiłek fizyczny
Czy Majowie i Aztekowie mieli rację, że chia daje super siłę i wytrzymałość? Czy niepozorne nasionka mogą wspomóc sportowców?
Na 6 biegaczach długodystansowych zrobiono test, czy faktycznie chia daje siłę. Założeniem było zbadanie czy chia mogłoby zastąpić znany izotonik. Podano im zarówno napój, jak i napój wymieszany 1:1 z nasionami chia. Ich osiągi były identyczne (szerszy opis testu).
To jedno małe badanie dowiodło, że chia może zastąpić częściowo izotoniki jako formę "ładowania węglami" przy długotrwałym wysiłku fizycznym. Zawodnicy zwiększyli spożycie składników odżywczych, zmniejszając przy tym zapotrzebowanie na cukier.
To skromne badanie nie jest oczywiście w pełni wiążące i nie daje niezbitych dowodów na to, że chia wspomaga przy długotrwałym wysiłku fizycznym. Ale warto się nad tym zastanowić i spróbować ich działanie na sobie.
Dlaczego kwas ALA jest w chia?
Ponieważ chia to bogate źródło Omega-3, więc również kwasu alfa-linolenowego, w skrócie ALA.
Niestety nie jest on dobrze tolerowany przez nasz organizm i musi być przetworzony na inną formę - DHA. W 12 g (1 łyżka) nasion chia jest aż 2,1 g kwasu ALA, podczas gdy dzienne zapotrzebowanie wynosi 1,6 g dla mężczyzn i 1,1 g dla kobiet.
Ta nadwyżka jest jedynie dobra dla bardzo aktywnych fizycznie osób, ponieważ zwiększony poziom ALA zapobiega zakwasom i pobudza organizm do większego wysiłku (więcej).
Natomiast szczególnie panowie powinni uważać na poziom ALA, gdyż może być on odpowiedzialny za większe ryzyko zachorowania na raka prostaty.
Czy warto jeść chia? Warto. Jednak nie należy zapominać, że lepsze jest wrogiem dobrego, dlatego nie przesadzaj z chia.
Dzienne spożycie nie powinno przekraczać 20g czyli ok. 1,5 łyżki stołowej. To wystarczająca ilość błonnika dla dorosłej osoby. Nadmierne spożycie może powodować problemy z trawieniem.
Chia można dodawać do wszystkiego - koktajli owocowych i warzywnych, sałatek, zup, pieczywa. Można robić z niego puddingi.
Warto zaopatrzyć się w chia i dołączyć te niepozorne nasiona do przynajmniej jednego posiłku dziennie.
Szczególnie warte polecenia jest chia dla osób bardzo aktywnych. Koniecznie kupcie sobie zapas, by mieć zawsze dużo siły.
A jeśli nie masz pomysłu na to jak i z czym jeść chia polecamy Ci 4 przepisy na pyszne smoothie owocowe z tymi nasionami:
Zielone smoothie z chia
Truskawkowe smoothie z chia
Egzotyczne smoothie z chia
Cytrusowe smoothie z chia
Ostatnie opinie o produktach
Mleczko kokosowe UHT w kartonie (250 ml) - Real THAI
Uwielbiam potrawy z mleczkiem kokosowym, stąd nieobiektywnie oceniam wysoko. Mleczko to ma dobry skład !
marta-mp17@o2.pl
Mąka pszenna typu 0 Nuvola 1kg - Caputo
Ciasto na pizzę i inne ciasta są przepyszne. Zarówno struktura, jak i smak jest lepszy niż ze "zwykłej" mąki. wydaje się, że ciasto nie nasiąka pod wpływem sosu i innych dodatków.
marta-mp17@o2.pl
Mąka pszenna typu 00 Pasticceria 1 kg Caputo
Nie wyobrażam sobie pizzy domowej bez tej mąki. Wychodzi idealnie chrupiąca.
marta-mp17@o2.pl
Świeczka na tort „3” złota (4,5cm) - CL
Kiedyś kupiona jedna z tej serii i się sprawdziła :-) Dlatego teraz zakup "na zapas". Szkoda iż jedynka niedostępna.... :-(
KKrzysiek